വഴിക്കാഴ്ചകളില്‍...

ബീഹാര്‍,ബോധഗയ, നളന്ദ,ഗംഗ, പാറ്റ്ന ,പാനിപ്പട്ട്,കുരുക്ഷേത്ര ഛണ്ഡീഗഢ്, ശിലോദ്യാനം, പഞ്ചാബ്,അമൃതസരസ്, ജാലിയന്‍വാലാബാഗ്,കാശ്മീര്‍,,ശ്രീനഗര്‍, ഗുല്‍മാര്‍ഗ് , തമിഴ് നാട് ,മറീനബീച്ച്,മാമല്ലപുരം,ആന്തമാന്‍ ,കാലാപാനി,വണ്ടൂര്‍ബിച്ച്,ജറാവ,ഹാരിയറ്റ്,ചുണ്ണാമ്പുകല്‍ഗുഹകള്‍, റോസ് ദ്വീപ്, രാധാനഗര്‍ബീച്ച്, മൂന്നാര്‍, പൊരുന്തേനരുവി,പരുന്തുംപാറ,വേളി,ഖസാക്ക്, തെന്മല,വയനാട് ഇടയ്കല്‍ ഗുഹ,ഖജുരാഹോ,വാരണാസി, സാരാനാഥ്, സാഞ്ചി,ബിംബെട്ക്,ഝാന്‍സി, ഗ്വാളിയോര്‍, ഓര്‍ച്ച,ആസാം,കാഠ്മണ്‍ഡു,സിംല, ഷില്ലോംഗ്, അഗര്‍ത്തല,ഭോപ്പാല്‍,,ഭോജ്പൂര്‍, മേഘാലയ,മിസോറാം ഡാര്‍ജിലിംഗ്

Tuesday, March 22, 2016

പ്രിയ നദി ഗംഗേ പറയൂ...

ഇരുളും ജലവും ലയിച്ചുറങ്ങിയ പ്രശാന്തവിശാലതയിലേക്ക് തൂവെളിച്ചത്തിന്റെ കുഞ്ഞുകണങ്ങള്‍ നിശബ്ദമായി അരിച്ചിറങ്ങാന്‍ തുടങ്ങി. കാലത്തിന്റെ കല്പടവുകളിലൊന്നില്‍ ഞാന്‍ നിന്നു. കിഴക്ക് ഓര്‍മയുടെ രക്തസൂര്യന്‍ പതിയെ ഉദിച്ചുയരുന്നു. ആകാശത്ത് നക്ഷത്രങ്ങള്‍ വിടവാങ്ങാന്‍ തുടങ്ങി. ചിലത് തെളിഞ്ഞുനിന്നു. അമ്മ, ജേഷ്ഠന്‍,അച്ഛന്‍, വല്ല്യമ്മ .... വല്യമ്മവല്യമ്മച്ചിയുടെ മടയില്‍ ചാരിക്കിടന്ന് കഥമൂളുകയാണ്.  മണ്ണാങ്കട്ടയും കരീലയും കാശിക്കുപോയ കഥ കാതില്‍ നിറഞ്ഞ് അകത്തേക്ക് മധുരിച്ചപ്പോള്‍ കാശി എവിടെയാണെന്നു ചോദിച്ചില്ല. കഥയിലെ സ്ഥലങ്ങള്‍ ആയിരുന്നില്ല സംഭവങ്ങളായിരുന്നു അന്നു പ്രധാനം.  വളര്‍ന്നപ്പോള്‍ കാശി പല അര്‍ഥമാനങ്ങളുടെ നാമരൂപമായി. എന്തിനാണ് നിലംപറ്റിക്കിടന്ന രണ്ടു പേര്‍ ഒരിക്കലും എത്തിച്ചേരാത്തത്ര ദൂരത്തേക്ക് യാത്ര തിരിച്ചതെന്ന ചോദ്യമായി. കൂട്ടായ്മയുടെ വഴിയാത്രയില്‍ അവര്‍ പരസ്പരം രക്ഷിച്ച് മോക്ഷമടഞ്ഞപ്പോള്‍ കര്‍മമാണ് മോക്ഷം കാശിയല്ല എന്ന് ആ കഥ പതുപാഠം നല്‍കി. എന്നിട്ടും  കാശിക്കു പോകാന്‍ മനസ് ആഗ്രഹിച്ചു. വാരണാസി, ബനാറസ് എന്നീ പേരുകളുളള കാശിക്കടുത്താണ് സാരാനാഥ്. അതും യാത്രയ്ക് കാരണമായി. ഗ്വാളിയോറില്‍ നിന്നും ട്രെയിന്‍ പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ നിശ്ചയിച്ചതിലും വളരെയേറെ വൈകിയിരുന്നു. ക്ഷമയുടെ ഭാണ്ഡം ചുമലിലേറി വേണമായിരിക്കും കാശിക്ക് പോകേണ്ടത്.

കാശിയിലെ പ്രകാശം ജലസ്നാനം ചെയ്തുണരുന്നതിങ്ങനെയാണ്.  
ഗംഗയുടെ തണുപ്പ് പടവുകള്‍ കയറി വരുന്നു.  
വെളിച്ചവും തണുത്തു വിറകൊളളുന്നുണ്ട്.  
ഗംഗയും ഉണരുകയാണ്. ഇരുളിന്റെ നിഴല്‍കൊണ്ടു തുഴയുന്ന ധാരാളം ചെറുവളളങ്ങള്‍. സൂര്യോദയദര്‍ശനം ഗംഗയില്‍ നിന്നാകട്ടെ എന്നു കരുതിയ പക്ഷികളും യാത്രികരും.  
കുങ്കുമപ്രകാശം ജലത്തിനെ തൊട്ടുവന്ദിക്കുന്നു.  

Tuesday, March 15, 2016

ഭീംബ‍ട്കയിലെ ഗുഹകളും ശിലകളും ഭോജേശ്വരക്ഷേത്രാത്ഭുതവും



ഭീംബട്കായില്‍ (भीमबैठका, ഭീം ബൈഠക) ഘനഗാംഭീര്യത്തോടെ വിഹായസിലേക്ക് ശിരസുയര്‍ത്തി നില്‍ക്കുന്ന പാറക്കൂട്ടങ്ങള്‍.  ഭീമന് ഇരിക്കാനായി വിന്യസിച്ചതാണിവയെന്ന് നാട്ടുകാരുടെ ഭാവന. അവരുടെ ഭീമസങ്കല്പത്തിന്റെ ഭീമത്വത്തെയാണ് ഞാന്‍ ഓര്‍ത്തതിശയച്ചത്. ഈ പടുകൂറ്റന്‍പാറകളിലിരിക്കുന്ന ഭീമന്റെ ശിരസ് തീര്‍ച്ചയായും ആകാശത്തിന്റെ മച്ചില്‍ മുട്ടും. മേഘങ്ങള്‍ കാതുകളില്‍ തട്ടിത്തടഞ്ഞായിരിക്കും സഞ്ചാരപഥത്തിലൂടെ നീങ്ങുക. നക്ഷത്രങ്ങളും മഴവില്ലുമെല്ലാം ആ ചുരുള്‍മുടിയില്‍ ഏറെനേരം ഉടക്കിക്കിടന്നിട്ടുണ്ടാകും. വിന്ധ്യ- ശതപുര പര്‍വതനിരകള്‍ക്കിടയില്‍ മറ്റൊരു മഹാപര്‍വതം പോലെ ഭീമന്‍ ഈ പാറകളെ പീഠങ്ങളാക്കി കുലീനതയോടെയിരിക്കുന്ന രൂപം മനസില്‍ തെളിഞ്ഞു! ... പാണ്ഡവന്‍പാറയും പാഞ്ചാലിമേടും ജഡായുപ്പാറയുമെല്ലാം നമ്മുക്കുമുണ്ടല്ലോ. കഥകള്‍ ചേര്‍ത്തുവെക്കാന്‍ എവിടെയും മനുഷ്യഭാവനകള്‍ ശ്രമിച്ചിരുന്നു. ശരിക്കും ഈ പേരു നല്‍കി പാറകളുടെ മഹിമയെ ആദരിക്കുകയായിരുന്നു പ്രദേശവാസികളെന്നു തോന്നുന്നു. കാനനമധ്യത്തില്‍ ഇത്ര രാജകീയപ്രൗഢിയോടെ എഴുന്നുനില്‍ക്കുന്ന ഈ ഭീമാകാരങ്ങള്‍ക്ക് മറ്റെന്തുപേരാണിടുക?



കാടിനു നടുവിലാണ് പാറക്കൂട്ടങ്ങള്‍. മഴക്കാലം പച്ചപ്പ് കൊണ്ടു മൂടിവെക്കും. വേനലാകുമ്പോള്‍ ഉഷ്ണവേവില്‍ ഉടയാടമാറ്റും. ഫെബ്രുവരിയില്‍ ഇലകള്‍ കൊഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ പാറച്ചന്തം ദൂരെ നിന്നു തന്നെ ആസ്വദിക്കാനായി. റോഡില്‍ നിന്നും മണ്‍പാത. ഇരുവശവും ഉണങ്ങാന്‍ തുടങ്ങുന്ന പുല്ലുകള്‍ . പാത അവസാനിക്കുന്നത് മൂന്നു വലിയ പാറകളുടെ മുന്നിലാണ്. ജിജ്ഞാസയുണര്‍ത്തുന്ന ഒരു ഗുഹാമുഖം ദൂരെ നിന്നേ കാണാം.

Tuesday, March 8, 2016

ഖജുരാഹോയില്‍ നമിക്കുന്ന സൂര്യകിരണങ്ങള്‍



ചുവപ്പിന്റെയും മഞ്ഞയുടെയും മാസ്മരികച്ചേരുവയുളള ശിരോവസ്ത്രത്തിന്റെ നേര്‍മയിലൂടെ പ്രഭാതസൂര്യന്റെ പൊന്നിളംകിരണങ്ങള്‍ മുഖത്തുടിപ്പിലേക്ക്
ലയിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. മുഖകാന്തി പകുതിയോളം സാരിത്തലപ്പാല്‍ മറച്ച് നറുപുഷ്പങ്ങളിറുത്ത് അവള്‍ നടന്നു വന്നു. കല്പടവുകളിലേക്ക് കാലെടുത്തുവെക്കും മുമ്പേ എന്റെ ക്യാമറയ്ക് വേണ്ടി ഒന്നു നിന്നു.  
മുഖത്തേക്ക് പൂക്കളുടെ വിശുദ്ധി പടര്‍ന്നു .
ഫോട്ടോ എടുക്കാന്‍ അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് അല്പം നേരം കൂടി നിന്നു. പിന്നെ പടവുകള്‍ കയറി.  
അവള്‍ പൂക്കള്‍ നിവേദിക്കാന്‍ വന്നതാണ്.  
എനിക്ക് കൗതുകം തോന്നി. അവള്‍ ഇവിടെ ആരെയാകും പൂജിക്കുക? എന്താവും അവളുടെ പ്രാര്‍ഥന?  
അവിടെ വാമനക്ഷേത്രത്തില്‍ അസംഖ്യം ദേവതകള്‍.. ദൈവികതയ്ക് മേല്‍ നഗ്നരൂപിണികളുടെ ശരീരത്തികവിന്റെ ശില്പചാരുത.  
ജീവിതത്തിന്റെ വ്യത്യസ്ത മോക്ഷമുഖങ്ങള്‍,  
പ്രാര്‍ഥനാ ഭരിതമായവ, പാതിയടഞ്ഞ് കണ്ണുകളില്‍ ഏകാഗ്രത  ആവാഹിച്ചവ, ദേവീകടാക്ഷത്തിന്റെ അനുഗ്രഹം നിറഞ്ഞവ, രതിലാസ്യത്തിന്റെ മൂര്‍ദ്ധന്യത്തില്‍ ചാമ്പിമയങ്ങിയവ, ശ്രംഗാരതീവ്രവും അതിമോഹനവുമായ അനുഭൂതിയിലേക്ക് ലയിച്ചു പോയവ. ബുദ്ധധ്യാനമേറ്റു വാങ്ങിയവ... 
ആലോചനയില്‍ നിന്നും ഉണര്‍ന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവളെ കാണ്മാനില്ല!. 
അവള്‍ ശില്പചൈതന്യത്തിലേക്ക് വിലയം പ്രാപിച്ചുവോ?  
അതോ അവള്‍ ശില്പസ്വരൂപത്തില്‍ നിന്നും അല്പനേരത്തേക്ക് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടതാകുമോ?

Saturday, March 7, 2015

മാമല്ലപുരത്തെ ശിലാകാവ്യങ്ങള്‍



ഒരു പ്രാചീന തുറമുഖ നഗരത്തിലാണ് ഇപ്പോള്‍ നില്‍ക്കുന്നത്. കടലിരമ്പം... 
ഹേ,കടല്‍ത്തിരകളേ,നിങ്ങള്‍ കവര്‍ന്നെടുത്ത കമനീയ ശിലാക്ഷേത്രങ്ങള്‍ എവിടെ? 
അനശ്വരരായ അജ്ഞാതശില്പികള്‍ ആത്മസമര്‍പ്പണം നടത്തിസൃഷ്ടിച്ച വിശ്വപ്രസിദ്ധ കലാക്ഷേത്രങ്ങള്‍? 
ചോദ്യം കേട്ട് കടല്‍ അല്പം ശമിച്ചുവോ? 


അവശേഷിപ്പുകള്‍ കണ്ടു മടങ്ങാനായി കല്പിച്ച് തിരകള്‍ ഇളകിയോ?
കടല്‍ക്ഷോഭങ്ങളോടു പൊരുതിയവശേഷിച്ചവയുടെ ഗാംഭീര്യം ഇത്രയും ആശ്ചര്യപ്പിക്കുമെങ്കില്‍ ഈ പുരാതനനഗരത്തിന്റെ പ്രതാപകാലത്തെ അവസ്ഥ ആലോചിക്കാവുന്നതേയുളളൂ..ഉദയസൂര്യന്റെ ആദ്യകിരണങ്ങള്‍ വന്ന് സാഷ്ടാംഗം നമിക്കത്തവിധം നടക്കല്ലുകളുളള തീരക്ഷേത്രം തല ഉയര്‍ത്തി നില്‍ക്കുന്നു. ഇവിടെ സൂര്യോദയം കാണണം. പക്ഷേ എത്താന്‍ വൈകപ്പോയി.
ഇതു മാമല്ല പുരം. മഹാമല്ലന്റെ പുരം. ആരാണ് മാമല്ലന്‍? യുനെസ്കൊ-യുടെ ലോക പൈതൃക സ്മാരകങ്ങളുടെ പട്ടികയില്‍ ഇടം നേടിയ മഹാബലിപുരത്തെ സ്വന്തം വിളിപ്പേരിനോടു ചേര്‍ത്ത കലാപ്രോത്സാഹകന്‍?

Monday, February 16, 2015

ചെറുദ്വീപിലെ കടല്‍ത്തീരത്തിരകള്‍ക്ക് അപൂര്‍വ ഭാവങ്ങള്‍


രാവിലെ 6.30 ന് മറ്റൊരു ദ്വീപിലേക്കുള്ള യാത്രക്ക് എല്ലാവരും തയ്യാറായി. ഈ യാത്രാലക്ഷ്യംതലേദിവസത്തെ കാലാപത്തര്‍ യാത്രയുടെ ആലസ്യത്തെ  മായിച്ചുകളഞ്ഞു.  
യാത്ര തുടങ്ങി. ഗസ്റ്റ് ഹൗസില്‍ നിന്നും 1/2 കിലോമീറ്റര്‍ നീങ്ങിയതേയുള്ളൂ. കാര്‍ പഞ്ചറായി. തുടക്കത്തില്‍ തന്നെ കല്ലുകടി. അനിശ്ചിതത്വം. വൈകിയാല്‍ കപ്പല്‍ കിട്ടില്ല. മൊബൈല്‍ഫോണില്‍ വിളിച്ചപ്പോള്‍ രക്ഷകനെത്തി. ശ്രീ.രാജീവിന്റെ കാര്‍. അതിലും അപ്പോള്‍ വന്ന ഒരു ഓട്ടോയിലുമായി ജെട്ടിയിലേക്ക് പാഞ്ഞു.ജെട്ടിയിലേക്ക് കാറിനും ഓട്ടോയ്ക്കും പ്രവേശനമില്ല. മറ്റൊരു വാഹനം വന്നു നിന്നു.അതില്‍ കയറി. കോസ്റ്റല്‍ക്രൂസ് എന്ന കപ്പല്‍  കാത്ത് കിടപ്പുണ്ടായിരുന്നു. ജെട്ടിയിലേക്ക്  കൊണ്ടുപോയ വാഹനത്തില്‍ തിരിച്ചറിയല്‍ പരിശോധനകള്‍ . മനുഷ്യനു മനുഷ്യനെ തിരിച്ചറിയാന്‍ ഇപ്പോള്‍ രേഖകള്‍ വേണം.!
എല്ലാം കഴിഞ്ഞ്  നേരെ കപ്പലിലേക്ക്.

Sunday, December 28, 2014

വണ്ടൂരിലെ സുനാമിത്തീരത്ത്.

അതാ,ഏതോ ഭീമാകാരമായ കടല്‍ജീവികളുടെ അസ്ഥികള്‍.
കുഴിമാടത്തില്‍ നിന്നും പ്രേതഭോജികളായ നായ്ക്കള്‍ മാന്തിയിളക്കിയിട്ടതിനാല്‍ അതിന്റെ മുളളും മുനയും ആകാശത്തിനു നേരേ ഉയര്‍ത്തി, വന്നു പെട്ടു പോയ കൊടിയ ദുരന്തത്തെ പഴിക്കുന്ന പോലെ വിശാലമായ തീരത്ത് എഴുന്നനാഥമായിക്കിടക്കുന്നു.
ആക്രമണ പ്രത്യാക്രമണങ്ങളുടെ പിരിമുറുക്കം അയഞ്ഞ് ജീവിതത്തെ കാലത്തില്‍ ലയിപ്പിച്ച് നിസംഗമായി.
ദൂരെ നിന്നുളള നോട്ടം അപരിചിതമായ രണ്ടു ഭാഷക്കാര്‍ പരിചയപ്പെടാന്‍ തുടങ്ങുന്ന നിമിഷം പോലെയായി. ഈ തീരഭാഷ എനിക്കന്യം.തീര്‍ത്തും വ്യത്യസ്തമായ കടല്‍ക്കാഴ്ച.ഇതാണ് ആന്തമാനിലെ വണ്ടൂര്‍ കടല്‍പ്പുറം.

Monday, March 31, 2014

അഗ്നിയില്ലാത്ത അഗ്നിപര്‍വതവും ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് ഗുഹകളും

ഇന്ന് നരവംശശാസ്ത്രപരമായും ഭൂവിജ്ഞാനീയപരമായും പ്രാധാന്യമുളള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ഞങ്ങളുടെ പഠനയാത്ര. ആന്തമാനിലെ യഥാര്‍ഥ ജനതയുടെ ആവാസമേഖലയില്‍ കൂടിയാണ് സഞ്ചാരം. ശിലായുഗജീവിതം നയിക്കുന്നവര്‍.വേട്ടയാടി ജീവിക്കുന്നവര്‍. പ്രകൃതിയുടെ ഭാഗമായി കഴിയുന്നവര്‍.  യാത്രക്കിടയില്‍ ഭാഗ്യമുണ്ടെങ്കില്‍ ചിലപ്പോള്‍ അവരെ കാണുവാന്‍ പറ്റും.കാടിനകത്തു നിന്നും അവര്‍ ഇറങ്ങി വരണം. ഉമിനീരു മുക്കിയ അവരുടെ അമ്പിനു കൊടും വിഷമാണത്രേ! അതുയോഗിച്ച് മനുഷ്യരെ കൊന്നു കളയും എന്നാണ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ മണികണ്ഠന്‍ പറയുന്നത്.ആരാണ് മനുഷ്യര്‍ ?ഉപ്പുകൂട്ടാത്തതിനാല്‍ അവരുടെ ഉമിനീരിനും വിഷം! അവരെ രാക്ഷസരായി മുദ്രകുത്തുന്നതിനായി ഇതൊക്കെ കെട്ടിച്ചമച്ചതാണെന്നു തോന്നി. ആന്ത്രോപ്പോളജി മ്യൂസിയത്തില്‍ നല്ല വിവരണമാണുളളത്. ആന്തമാനില്‍ കുടിയേറി പാര്‍ത്തവര്‍ക്കാണ് ഇകഴ്ത്തിപ്പറയാന്‍ വ്യഗ്രത എന്നു തോന്നുന്നു.
വനാതിര്‍ത്തിയില്‍  (ജിര്‍കാടാംഗില്‍ )വാഹനങ്ങള്‍ കാത്തു കിടക്കുന്നു. രാവിലെ ആറുമണിക്കു മുമ്പുളള ദൃശ്യം
"നാലുമണിക്കു ഞാന്‍ വരും എല്ലാവരും റെഡിയിയിരക്കണം. ആറുമണിക്കാണ് വണ്ടി കടത്തി വിടുക. പാസെടുക്കണം. കാട്ടില്‍ കൂടി കോണ്‍വോയ് ആയേ പോകാന്‍ പറ്റൂ.കടുത്ത നിയന്ത്രണമുണ്ട്.” എന്നൊക്കെ പറഞ്ഞ് മുരുകന്‍ ഇന്നലെ ഉറക്കത്തിനു പാരവെച്ചിട്ടാണ് പോയത്. മൂന്നു മണിക്ക് അലാറം വെച്ചു. ഒരു മണിയായപ്പോള്‍ ഉണര്‍ന്നു അലാറമടിക്കാന്‍ സമയമായോ എന്നു നോക്കി. ഇല്ല. വീണ്ടും ഉണര്‍ന്നപ്പോള്‍ രണ്ടുമണി! ചുരുക്കിപ്പറഞ്ഞാല്‍ മൂന്നുമണിവരെ ഉറക്കം മുറുകിയില്ല.
നാലുമണിക്ക് എല്ലാവരും റെഡിയായി. കുറെയേറെ സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉലകം ചുറ്റി മുരുകന്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എത്ര സുന്ദരമായി മനുഷ്യര്‍ക്കു ചിരിക്കാനാകുന്നു. മുരുകന്‍ എല്ലാവരേയും സ്വാഗതം ചെയ്തു. കാര്‍ നീങ്ങി.
ബാരാടാംഗ് ദ്വീപിലെ നിലമ്പൂര്‍ പഞ്ചായത്തിലേക്കാണ് പോകേണ്ടത് .അവിടെയാണ് ആന്തമാനിലെ പ്രസിദ്ധമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ലുഗുഹ. മലബാര്‍ കലാപത്തില്‍ പങ്കെടുത്തവരെ നാടുകടത്തി ആന്തമാനിലിട്ടപ്പോര്‍ മലബാറുകാര്‍ സ്ഥലപ്പേരും നാടുകടത്തി. അങ്ങനെ നിലമ്പൂരും വണ്ടൂരുമെല്ലാം ആന്തമാനിലെ സ്ഥലങ്ങളുമായി.
നിലമ്പൂര്‍ ജട്ടിയില്‍ നല്ല തിരക്ക്. ഞങ്ങള്‍ വാഹനത്തില്‍ നിന്നിറങ്ങി. ദുരെ നിന്നും ജങ്കാര്‍ വരുന്നു. അതില്‍ വാഹനങ്ങളും ആളുകളും കയറി .നല്ല തിരക്ക്. അരമണിക്കൂര്‍ യാത്ര.ആന്തമാന്‍ കടലിടുക്കാണെന്നു തോന്നുന്നു. മീനുകള്‍ പുളച്ചു ചാടുന്നു. ഇരുകരകളിലും കണ്ടല്‍ക്കാടുകളുടെ ഒന്നാം നിര ജലക്കണ്ണാടിയില്‍ മുഖം നോക്കി നിന്നു. പിന്നില്‍ നിത്യഹരിത വനപ്പച്ചത്തട്ടുകള്‍. നീലാകാശത്തോളം തലയുയര്‍ത്തി നില്‍ക്കുന്ന വലിയ ശാഖാവൃക്ഷങ്ങളില്‍ ഹരിതതോരണം കെട്ടിയ വളളികള്‍. ക്യാമറ വിശ്രമിച്ചില്ല.

Tuesday, March 18, 2014

റോസ് ദ്വീപിലെ പ്രേത മന്ദിരങ്ങള്‍


പടര്‍ന്നിറങ്ങിയ അസംഖ്യം ഭീമാകാരങ്ങളായ വേരുകളുടെയിടയില്‍ ഞെരിഞ്ഞുശ്വാസം മുട്ടി നില്‍ക്കുന്ന കെട്ടിടാവിശിഷ്ടങ്ങള്‍.
ഭൂതപ്രേതാദികള്‍ക്ക് രാത്രികാലങ്ങളില്‍ പറന്നിറങ്ങാന്‍ പാകത്തില്‍ മേല്‍ക്കൂരകള്‍ ആകാശത്തേക്കു തുറന്നു കിടന്നു.
ഏതോ ഭീകരജീവികള്‍ ജനാലകളും വാതിലുകളും പറിച്ചു ദൂരെ എറിഞ്ഞ പോലെ .
പ്രേതമന്ദിരങ്ങളുടെ കവലയിലാണോ നാം എത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്?

Saturday, March 15, 2014

ആന്തമാനും കാലാപാനിയും പിന്നെ...


അഞ്ചുമണിക്കും മുമ്പേ കിഴക്കു നിന്നും മായാജാലം ആരംഭിക്കുകയായി. ചെറുരാഗങ്ങളെ ദൃശ്യവത്കരിച്ച് തിരകള്‍. പ്രഭാതം സ്വര്‍ണവിരലുകള്‍ കൊണ്ട് ഒന്നു തലോടുന്നതേയുളളൂ സ്വര്‍ഗീയമായ ആലാപനം ജലോപരിതലത്തില്‍ പ്രതിഭയുടെ പ്രകാശമായി. പൈതല്‍ത്തിരകളും ഇളം തെന്നലും ബാലസൂര്യനും പ്രഭാതത്തെ നിര്‍വചിക്കുകയാണ്. പോര്‍ട്ട് ബ്ലയറിന്റെ തീരത്തുകൂടി പുലരിയില്‍ നടക്കണം. അഹംഭാവമില്ലാത്ത സമുദ്രരാഗങ്ങള്‍ കാണുവാന്‍ സാധിക്കും. മനസ് ശാന്തമാവും. അകലെ റോസ് ദ്വീപ് പതുക്കെ കറുത്ത നിശാവസ്ത്രം മാറ്റി പച്ചക്കുപ്പായമിടുന്നു. ഇന്നാരെക്കൊയോ വിരുന്നുവരുന്നുണ്ടല്ലോ.

നടത്തത്തിനിടയില്‍ പടവുകളിറങ്ങി.ഒരു കുമ്പിള്‍ കൈകളില്‍ കോരി.കടലിനോടു ചോദിച്ചു "നിനക്കെങ്ങനെ ഇത്രയും കയ്പു കുടിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞു"? ശാന്തമായ ഒരു തിര മെല്ലെ പറഞ്ഞു. "ചോരയും നിലവിളിയും വിയര്‍പ്പും വിരഹവും എഴുതിയ ഈ മണ്ണിലെ തടവുകാരുടെ ഹൃദയം കവിഞ്ഞൊഴുകി നിറഞ്ഞതാണ് . രാജ്യത്തിനു സ്വാതന്ത്ര്യം മോഹിച്ച തടവടിമികളുടെ സങ്കടങ്ങള്‍ ഇരുകൈയും നീട്ടി വാങ്ങി അവരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാന്‍ അന്ന് ഞാനല്ലാതെ മറ്റാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല."

Friday, April 20, 2012

അമൃത സരസ്സില്‍ പരിശുദ്ധ ലാളിത്യം -2

കാശ്മീരിലേക്ക് വീണ്ടും -യാത്രയുടെ രണ്ടാം ദിനം 2 
രാവിലെ ഉണര്‍ന്നത് അമൃത സരസ്സില്‍ . ലോഡ്ജിന്റെ മട്ടുപ്പാവില്‍ കയറി നോക്കി . അടുത്ത് സുവര്‍ണ താഴികക്കുടം.!
സുവര്‍ണ ക്ഷേത്രം .അതിന്റെ പരിശുദ്ധ ലാളിത്യം .ലോകത്തുള്ള എല്ലാ വിശ്വാസികളെയും അത് സുമനസാലെ സ്വീകരിച്ചു. 'അഹിന്ദുക്കള്‍ക്ക്‌   പ്രവേശനമില്ല ' എന്ന് കേരളത്തില്‍ മാത്രം കണ്ടു ശീലിച്ച ബോര്‍ഡിന്റെ പരിഹാസ്യതയെ ഓര്‍മിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് സിഖ് ഗുരുദ്വാര സ്വാഗതം ചെയ്തു.
ക്ഷേത്രത്തില്‍ കയറണമെങ്കില്‍ ചെറിയ ചില നടപടികള്‍ ഉണ്ട്. ശിരോ വസ്ത്രം   അണിയണം. ആണായാലും പെണ്ണായാലും നിര്‍ബന്ധം. ഒരു തൂവാല തലയില്‍ കെട്ടിയാലും മതി. തലയില്‍ നിന്നും സാരി ഉതിര്‍ന്നു പോയ ഒരു സഹോദരിയുടെ ശിരസ്സിലേക്ക് അത് വലിച്ചിടുന്നതിനു നിര്‍ദേശിക്കുന്ന ഒരു സന്നദ്ധ പ്രവര്‍ത്തകനെ കണ്ടു.
കടയില്‍ നിന്നും വാങ്ങാന്‍ കിട്ടും ഇരുപതു രൂപ. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുന്‍പില്‍ സൌജന്യമായും ലഭിക്കും. ഒരണ്ണം വാങ്ങി .മഞ്ഞയും  വെള്ളയും ചോപ്പും ഒക്കെ കിട്ടും. എന്റെ കുപ്പായത്തിഒനു മാച് ചെയ്യുന്ന ഒന്നാണ് കടക്കാരന്‍ എടുത്തത്. അയാള്‍ അത് ‍ തലയില്‍ കെട്ടിത്തന്നു  .
ഇനി പാദുകങ്ങള്‍ .

Monday, April 9, 2012

പാനിപ്പട്ട് ,കുരുക്ഷേത്ര, ശിലോദ്യാനം

ഒരു  യാത്ര.
സഞ്ചരിച്ച വഴികളിലൂടെ വീണ്ടും.
കാലം വേഷപ്പകര്ച്ചയോടെ ഭൂതലം പുത്തനാക്കി നിറുത്തിയിരുന്നു.
ഒരേ സ്ഥലം പല അനുഭവം ആകുക. പല കാലങ്ങളില്‍ പല ഭാവങ്ങളില്‍ മാസ്മരികതയോടെ വരവേല്‍ക്കുക .അത്യപൂര്‍വമായ ആ നിമിഷങ്ങളിലേക്ക് ഈ കുറിപ്പുകള്‍ .

ശ്രീനഗറും സിംലയും ആണ് യാത്രാ ലക്‌ഷ്യം.ആദ്യ യാത്രകളിലെ അപൂര്‍ണതകള്‍ പരിഹരിക്കണം. മഞ്ഞു പുതയ്ക്കുന്ന  നാടുകളില്‍ ഞാന്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ കണി കാണാന്‍ പോലും മഞ്ഞില്ല. അന്ന്  ഹിമ സാനുക്കള്‍  കനിവ് കാട്ടിയില്ല  . ഇത്തവണ  പ്രതീക്ഷ മനസ്സിനെ പുതപ്പിച്ചു .  പുറപ്പെടും മുമ്പേ കാലാവസ്ഥാ ചാര്‍ട് നോക്കി. എല്ല് കോച്ചുന്ന കിടിലന്‍ തണുപ്പുണ്ട്. പക്ഷെ അതൊന്നും വിശ്വസിച്ചു കൂടാ. പല അനുഭവം ഉണ്ട് .


ഡല്‍ഹി വിമാനത്താവളത്തില്‍  ഒരു ഇന്നോവ കാര്‍ ഏര്‍പ്പാടാക്കിയിരുന്നു. .പത്തു ദിവസത്തേക്ക് വാടകയ്ക്ക്. തോന്നുമ്പോള്‍ ദിശ മാറ്റാം. കൂടുതല്‍ സമയം ഇഷ്ടമുള്ളിടത്ത് ചിലവഴിക്കാം. മുന്‍കൂട്ടി ഒരു ഹോട്ടലും ബുക്ക് ചെയ്തില്ല. ഉറക്കം വരുമ്പോള്‍ എവിടെയാണോ അവിടെ കിട്ടുന്ന സൗകര്യം അന്തി ഉറങ്ങാന്‍ ഉപയോഗിക്കുക. അല്പം സാഹസികത ഇല്ലെങ്കില്‍ പിന്നെ എന്ത് യാത്ര!
നാല് മണിക്ക് സര്‍ദാര്‍ജി കാറില്‍ കയറ്റി. എങ്ങോട്ട്? .പാനിപ്പട്ട് അല്ലെങ്കില്‍ കുരുക്ഷേത്ര? കുരുക്ഷേത്രയില്‍ എത്താന്‍ വൈകും. എങ്കില്‍ പാനിപ്പട്ട് .വീഥി അതിന്റെ വിശാലത കൊണ്ട് എണ്‍പത് കിലോമീറ്റര്‍ വേഗതയിലേക്ക് ചക്രങ്ങളെ ഉത്സാഹിപ്പിച്ചു. ആകാശ യാത്ര പോലെ തന്നെ തട്ടും തടവും ഇല്ലാതെ..
പാനിപ്പട്ട്
പാനിപ്പട്ട് ഒരു പാഠം തന്നു .ഹോട്ടലില്‍ മുറി എടുക്കുമ്പോള്‍ പേശണം. നമ്മുടെ നാട് പോലെ അല്ല. അച്ചടിച്ച കാര്‍ഡുകളില്‍ ഉള്ളതിന്റെ പകുതി പോലും അവര്‍ മുറി വാടക പ്രതീക്ഷിക്കുന്നില്ല.( ഈ അനുഭവം പിന്നീട് പ്രയോജനപ്പെട്ടു .) രാത്രി  ശൈത്യം കാര്യമായി സല്‍ക്കരിച്ചു. പുറത്തിറങ്ങിയാല്‍ കിടുകിടുക്കുന്ന അവസ്ഥ. ഹായ് ..കഴുത്തിനു ചുറ്റും തണുപ്പ് ഇഴഞ്ഞു കേറി.
ഉറങ്ങാന്‍ കിടന്നപ്പോള്‍ ഓര്‍ത്തു പൌരാണികമായ ഒരു ഭൂ പ്രദേശത്താണല്ലോ  അന്തിനിദ്ര.  
പാണ്ഡവര്‍ തീര്‍ത്ത പഞ്ചനഗരങ്ങളില്‍ ഒന്ന്.പാണ്ടുപ്രസ്ഥം  .പാനിപ്പട്ട് യുദ്ധങ്ങള്‍ ഹൈസ്കൂള്‍ ക്ലാസുകളില്‍ രണ്ടു മാര്‍ക്കിന്റെ ചോദ്യങ്ങളായി, ബ്രായ്ക്കറ്റില്‍ നിന്നെടുത്തു പൂരിപ്പിക്കേണ്ട ഉത്തരമായി, ചേരും പടി ചേര്‍ക്കേണ്ട സ്ഥലകാലങ്ങളായി നിര്‍ജീവ വസ്തുതകള്‍ ..ഇപ്പോള്‍ അവ വീണ്ടെടുക്കുകയാണ് . ഇബ്രാഹീം ലോധി തേരോട്ടം നടത്തിയ അതി വിശാല പ്രദേശം പുലരിയില്‍ കാണാനായി കണ്ണുകള്‍ അടച്ചു. 


'എവിടെയാണ് പാനിപ്പട്ട്  യുദ്ധം  നടന്ന സ്ഥലം ?' ഞങ്ങള്‍ അന്വേഷിച്ചു .ഇവിടെഎല്ലാം എന്ന് ഉത്തരം. ശരിയായിര്‍ക്കാം. ആയുധങ്ങള്‍ക്കും പടയോട്ടങ്ങള്‍ക്കും അധിനിവേശത്തിന്റെ ബഹുരൂപങ്ങള്‍ നല്‍കിയ നിര്‍മിതി ജീവിതത്തില്‍ അടുപ്പ് കൂട്ടി ആഹാരം പാകം ചെയ്തിട്ടുണ്ടാകാം. അങ്ങനെ കുടിലുകളും കെട്ടിടങ്ങളും ചേരികളും കാലികളും ഒക്കെ ആയി ബഹുമതസമൂഹം പാര്‍പ്പിന്റെ മരം നട്ടു വളര്‍ത്തി വലുതാക്കിയതാവാം ഇന്നി കാണുന്ന ഈ നഗരി. 
ഗാന്ധി മൈതാനം ലക്ഷ്യമിട്ട് വാഹനം നീങ്ങി. അവിടെ സ്വാതന്ത്യസമരത്തിന്റെ ഒരു ഓര്മ പച്ച പിടിച്ചു നിന്നു. അതില്‍ ഇപ്പോഴും മഹാത്മാഗാന്ധി ജനതയോട് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നുവോ ?
കുരുക്ഷേത്ര
കുരുക്ഷേത്ര, ബ്രഹ്മ സരോവര്‍ ... സരസ്വതീ നദിയുടെ തീരം..
ബ്രഹ്മാവ്‌ പ്രപഞ്ച സൃഷ്ടി നടത്ത്തിയതിവിടെ.
ഗീതോപദേശം കൊണ്ട് അര്‍ജുനനെ കര്മോത്സുകനാക്കിയതും   ഇവിടെ. ഭീഷ്മര്‍ പത്തുദിവസം സര്‍വസൈന്യാധിപനായി കൌരവപ്പട നയിച്ച്‌ ശരശയ്യയിലേക്ക് ശരീരം കിടത്തിയപ്പോള്‍ അതൊരു അവിസ്മരണീയ മുഹൂര്‍ത്തം. ഗുരുവായ   ദ്രോണര്‍ അഞ്ചു ദിവസം പ്രിയ ശിഷ്യരോട് എതിരിട്ട രണഭൂമി. 
എഴുത്തച്ഛന്‍ വര്‍ണിച്ചു തന്ന മഹായുദ്ധം   അതി മനോഹരമായി ദൃശ്യവത്കരിചിരിക്കുന്നു കുരുക്ഷേത്ര മ്യൂസിയം-  പനോരമ കാഴ്ചയില്‍ വെളിച്ചവും ശബ്ദവും ചിത്ര ശില്പങ്ങളും കൊണ്ട് തനി യുദ്ധ പ്രതീതി .പതിനെട്ടു ദിവസത്തെയും പോരാട്ടം. ചക്രവ്യൂഹത്തില്‍ നിന്നും ഒരു കുമാരന്‍ സുനിശ്ചിതമായ മരണത്തിലേക്ക് സധൈര്യം..
ഇന്ത്യയുടെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം ഈ മ്യുസിയത്തില് നിന്നും മനസ്സിലാക്കാം. വളരെ ചിട്ടയോടെ ക്രമീകരണങ്ങള്‍ .


തൊട്ടടുത്ത്‌ ശ്രീകൃഷ്ണ മ്യൂസിയം
ഒന്നാം നിലയില്‍ ഒറീസയില്‍ നിന്നും തമിഴ് നാട്ടില്‍ നിന്നും കര്‍ണാടകയില്‍ നിന്നും ആന്ധ്ര പ്രദേശത്ത് നിന്നും ശേഖരിച്ചവ. ദശാവതാരവും കാളിയ മര്‍ദനവും  ഗെജേന്ദ്ര മോക്ഷവും ഒക്കെ അതി സൂക്ഷ്മതയോടെ മനോഹര കാവ്യങ്ങളായി കൊത്തി വെച്ചിരിക്കുന്നു . ലോഹ- ദാരു ശില്പങ്ങള്‍  .
രണ്ടാം നില പുരാവസ്തുക്കളുടെ സാന്നിധ്യം കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയം. ഹാരപ്പയുടെയും ദ്വാരകയുടെയും ചരിത്ര സാക്ഷ്യങ്ങള്‍ . ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പഴമയുള്ള വിഗ്രഹങ്ങള്‍ . മൂന്നാം നിലയില്‍ കയ്യെഴുത്ത് ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ,താളിയോലകള്‍ . വൈഷ്ണവ മതത്തിന്റെ പ്രതിനിധ്യങ്ങള്‍ ..തുണിയില്‍ ഭഗവത് ഗീതോപദേശ ചിത്രീകരണം.
കൃഷ്ണന്റെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങള്‍ നാലാം നിലയില്‍ .കുസൃതിക്കണ്ണന്‍ , പ്രണയ കൃഷ്ണന്‍ ,കൊതിയന്‍ ഗോപാലന്‍ , രക്ഷകന്‍  ,ശത്രു നിഗ്രഹന്‍ . ഗോപികാകൃഷ്ണ ശരീരത്തിനു  പെണ്‍ ഘടനയോ?  ... അതില്‍ ഒരെണ്ണം വേറിട്ട്‌ നിന്ന്. രാധയും കൃഷ്ണനും ചേര്‍ന്നുള്ള ലാസ്യ നടനം. കാര്‍വര്‍ണറെ കണ്ണുകളില്‍ എന്തെല്ലാം ഭാവങ്ങള്‍ ..
അഞ്ചാം നില തഞ്ചാവൂര്‍ പെയിന്റിംഗ് .വിവിധ തരം കല്ലുകളിലും ഇലകളിലും വര്‍ണങ്ങള്‍ കൊണ്ട് തഞ്ചാവൂര്‍ ശൈലിയുടെ ആര്‍ഭാടം.  
മധുബാനി ചിത്രങ്ങള്‍ ആറാം നിലയില്‍ . ചുമര്‍ ചിത്രങ്ങള്‍  പേപ്പര്‍ പള്‍പ്പും  കളിമണ്ണും കൊണ്ട് തീര്‍ത്ത പാനലുകള്‍ . നിഴല്‍ പാവക്കൂത്ത്തിന്റെ രംഗക്രമീകരണം, അഭിമന്യു ഒറ്റയ്ക്ക് ദ്രോണര്‍ ദുര്യോധനന്‍ , കര്‍ണന്‍ , ശല്യര്‍ ,ദുശാസനന്‍ , ജയദ്രഥന്‍ എന്നിവരോട് പൊരുതുന്ന  കാഴ്ച ത്രിമാന ആവിഷ്കാരം കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയം. ക്യാമറയുടെ നിലവിളി .ഫോട്ടോ എടുക്കാന്‍ അനുവാദമില്ല. ഭീഷ്മര്‍ക്കും അഭിമന്യുവിനും താര പരിഗണന. ഒരു ചക്ര വ്യൂഹത്തില്‍ കൂടി വേണം പുറത്തിറങ്ങാന്‍ . വഴി തെറ്റിയാല്‍ കുറെ നേരം കുഴയും.

ബ്രഹ്മ സരോവരം. ഇവിടെ ലക്ഷക്കണക്കിന്‌ വിശ്വാസികള്‍ പാപരഹിതരാകുവാന്‍ എത്താറുണ്ട്. കുരു ചക്രവര്‍ത്തി നിര്‍മിച്ചതെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന കുളം .
പാപം- മോക്ഷം,ഒരു മുങ്ങിക്കുളിയില്‍ ചെളി ഇളകിപ്പോകുന്നപോലെ ഒരു പ്രാര്‍ത്ഥനാസ്നാനത്തിലൂടെ ഇവിടെ ..എന്തോ പൊരുത്തക്കേട് എനിക്ക് തോന്നി .
അവരോര്‍ ചെയ്യുന്ന തെറ്റുകള്‍ അവരോര്‍ക്ക്‌ തിരുത്താന്‍ കഴിയണം .അപ്പോള്‍ ആ തിരിച്ചറിവിനെ ദൈവീകം എന്ന് വിളിച്ചു കൂടെ .
തെറ്റുകള്‍ ആവര്‍ത്തിക്കുകയും വീണ്ടും വീണ്ടും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളില്‍ മോക്ഷമോഹിതരായി എത്തുകയും ചെയ്യുന്ന പാവങ്ങള്‍ ..പാപികള്‍ 
ഏതായാലും  സൂര്യഗ്രഹണം  ഇവിടെ വലിയ സംഭവം തന്നെ. 

ചണ്ഡീഗഢ്

എത്തുമ്പോള്‍ ഉച്ച കഴിഞ്ഞിരുന്നു.ശിലോദ്യാനം ഏതു വഴി  ? ഡ്രൈവര്‍ ഇടയ്ക്കിടെ അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ആസൂത്രിത നഗരത്തില്‍ അതും പഞ്ചാബും ഹരിയാനയും തങ്ങളുടെ (കേരളത്തിലെ തങ്ങള്‍ അല്ല ) തലസ്ഥാനമായി കാത്തു സൂക്ഷിക്കുന്ന എന്നാല്‍ കേന്ദ്ര ഭരണ പ്രദേശമായ ചണ്ഢീഗഡ് മനോഹരം ആണ്. ശിലോദ്യാനവും കുസുമോദ്യാനവും ജലാശയവും ഇവിടെ .

പാണ്ഡവര്‍ അജ്ഞാതവാസം നയിച്ച പഞ്ചകുല സമീപ നഗരിയില്‍ .

അര ദിവസം മാത്രമേ ഇവിടെ കിട്ടൂ .എല്ലാം കാണാന്‍ സമയം ഇല്ല. 

അതിനാല്‍ പാറകളുടെ സൌന്ദര്യം ആദ്യം കാണാന്‍ തീരുമാനിച്ചു. 

നമ്മുടെ ചുറ്റും കിടക്കുന്ന കല്ലുകള്‍ അവ നാം അവഗണിക്കുകയാണ് 

പതിവ്. ഈ ശിലോദ്യാനം അവയ്ക്ക് മോക്ഷം നല്‍കിയിരിക്കുന്നു. വരൂ

 വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പനാണോ ? ഈ നിഷ്കളങ്കതയുടെ  ശൈശവഭാവം എനിക്കിഷ്ടമായി. ഇതേപോലെ കുറെ എണ്ണം അടുത്തടുത്ത് മനുഷ്യ ജീവിതത്തിലെ വ്യത്യസ്ത അവസ്ഥകളെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്തു..

നോക്കൂ രണ്ടെണ്ണം.മാനം കാക്കാന്‍ ഉശിരോടെ പ്രതിരോധിച്ചു തല പോയ കന്യകയോ അപ്പുറം ?ഇപ്പുറം ശിരസ്സ്‌ പുറന്തോടില്‍ നിന്നും നീട്ടുന്ന ഉരഗ ജീവനോ    ? വെറും ശിലകള്‍  അല്ല ഇവ എന്ന് വ്യക്തം

 വലിയ ഒരു കാഴ്ച. ധാരാളം കുടങ്ങള്‍ .ആ കുടമതില്‍ സുന്ദരം. അടുത്തേക്ക് ഞാന്‍ കയറി.അപ്പോള്‍കാല്‍ച്ചുവട്ടില്‍ എന്നെ വണങ്ങി ഏതാനും ശിലകള്‍ . ഞാന്‍ കരുതല്‍ എടുത്തു.പാദസ്പര്‍ശം വേണ്ട. .അഹല്യ പൂമാല്യവുമായി ഉയര്‍ന്നു വന്നാലോ.


ഒരു പനോരമ ക്ലിക്ക് ചെയ്തു.വെളിച്ചം അതിനെ തടയാന്‍ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും ആള്‍ രൂപങ്ങള്‍ പോസ് ചെയ്തു നിന്ന്.ഇത് പോലെ കുപ്പിയും കല്ലും മാര്‍ബിളും മണ്ണും വളയും ഒക്കെ ജീവന്‍ നല്‍കിയ അസംഖ്യം രൂപങ്ങള്‍

ഒരു ശില .വെടിയേറ്റവന്റെ  നിലവിളി പോലെ. എന്റെ വ്യാഖ്യാനം കേട്ട് ശില്പി അദൃശ്യനായി നിന്ന് ചിരിച്ചുവോ ?

നെറ്റ് ചന്ദ് എന്നായിരുന്നു അയാളുടെ പേര്. ആയിരത്തിതോല്ലായ്ടിരത്തി അന്‍പത്തി എട്ടില്‍ മൂപ്പര്‍ ഒറ്റയ്ക്ക് ആരംഭിച്ച പണി അല്ല തപസാണ് ഈ ശിലോദ്യാനം. ഏകനായി, തകര്‍ന്നു പോയ ഗ്രാമങ്ങളില്‍ നിന്നും ശിലകള്‍ ശേഖരിച്ചു അതി സൂക്ഷ്മതയോടെ സര്‍ഗാത്മകമായി വിന്യസിച്ചു.രണ്ടായിരം ശില്പങ്ങള്‍ അങ്ങനെ ആ കരവിരുതില്‍ ഒരുങ്ങിക്കഴിഞ്ഞപ്പോഴാനു പുറം ലോകം ഈ അത്ഭുതം അറിയുന്നത്.അദ്ദേഹത്തെ മനസ്സില്‍ നമസ്കരിച്ചു ഞാന്‍ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.

വെള്ളം കോരാന്‍ വന്ന കന്യകകള്‍ക്ക് പുറം തിരിഞ്ഞു നില്‍ക്കുന്ന ഒരാള്‍ .ഒരു അപരിചിതന്‍ .പക്ഷെ എന്റെ ക്യാമറയ്ക്ക് ആ പോസ്  ഇഷ്ടമായി. നാം നമ്മുടെ പടം എടുക്കാനല്ലല്ലോ ക്യാമറ വാങ്ങുന്നത്. 

ചേരുവകളുടെ ചാരുത ഒപ്പാനല്ലേ.

 ഏതോ പൌരാണികമായ ബന്ധങ്ങളെ ഓര്‍മിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് വേരുകള്‍ . അതും നിര്മിതിയാണ്. അവയ്ക്കിടയിലൂടെ അപ്പുറത്തെ നനഞ്ഞു കുതിരുന്ന യൌവ്വനക്കൂത്താട്ടം കണ്ടു.

 എന്തിനും സൌന്ദര്യം ഉണ്ടെന്നു ഈ ശിലോട്യാനത്ത്തിന്റെ ഓരോ കോശവും വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. കേടായ ഫ്യൂസുകള്‍ .വൈദ്യുതി ബോര്‍ഡിനു ആലോചിക്കാന്‍ പോലും ആവാത്ത കലയുടെ ഊര്‍ജം അവയില്‍ ഉണ്ട്.ഇതാ ഇങ്ങനെ ..

 

ആഗ്നേയ ശിലയുടെ ഭാഗമാകാം ഇത്. 
ഏതോ സസ്യ  കോശം പോലെ. അല്ലെങ്കില്‍ ഉല്‍പത്തിയുടെ നിമിഷം പോലെ.. കുമിളപ്പാടുകള്‍ കൊണ്ടൊരു കവിത 
കൃഷ്ണ ശിലകള്‍ അടുത്തുണ്ട്. 

 ചെറിയ കിളിക്കൂടുകള്‍ പോലെ ഉയരത്തില്‍ കൌതുകം വീട് വെച്ചിരിക്കുന്നു.

 ചെന്ന് പെട്ടത് മറ്റൊരു കാഴ്ചയില്‍ .

ഉദ്യാനം ഇവര്‍ക്കുള്ളത്. ജീവിതത്തില്‍ ഇത്തരം നിമിഷങ്ങള്‍ അസൂയാജനകം. ശിലോദ്യാനം കേവലം കാഴ്ച മാത്രമല്ല പ്രണയോദ്യാനം കൂടിയാണെന്ന് ..

ഞാന്‍ ഒഴിഞ്ഞു നടന്നു.

 മറ്റൊരിടത്ത് പോലീസുകാര്‍ ഇടപെടുന്നത് കണ്ടു. ഒരു പെണ്‍കിടാവ് അവളുടെ കാമുക ഹൃദയത്തില്‍   ചേര്‍ന്നിരുന്നു ഊഞ്ഞാല്‍ ആടിയതിനു! പോലീസായാല്‍ പിന്നെ മനസ്സിലെ എല്ലാ ഇളംപുല്ലുകളും വാടി പോകുമോ ?





ഇത് വളപ്പൊട്ടുകള്‍ കൊണ്ടാണ്. ഹോ എത്ര വളകളുടെ ചെഞ്ചായക്കഷണങ്ങള്‍   പെറുക്കിയിരിക്കും?


വേരുകള്‍ .. ജാലാശയത്ത്തിലേക്ക്.. അതിനെ പിരുവകളില്‍ പ്രക്ത്യേകിചോന്നും കാണില്ല അത് ഒരു സ്വാഭാവിക മരം ആയിരുന്നെങ്കില്‍. പക്ഷെ അങ്ങനെ വേരിന്റെ സജീവതയോടെ ഒന്ന് രൂപപ്പെടുത്താന്‍ എടുത്ത സമയം അധ്വാനം ഒക്കെ വേണ്ടിവന്നിരിക്കണം .. ആലോചിച്ചപ്പോള്‍..
ഒട്ടകം .കുട്ടികളും യുവതികളും ഒക്കെ കയറി സവാരി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഉദ്യാനത്തിന്റെ കാഴ്ചകളില്‍ അതും .
നാവടക്കൂ പണി എടുക്കൂ എന്ന് പറഞ്ഞ ഭരണാധികാരിയെ ഓര്മ വന്നു ആ ഒട്ടകത്തെ കണ്ടപ്പോള്‍ .
ടോയ് ലറ്റിനും ഉണ്ട് മാര്‍ബിള്‍ സ്പര്‍ശം .അഴക്‌  എവിടെയും ആകാം. അതിനു മനസ്സ് വേറിട്ടാലോചിക്കണം.


കോണ്ക്രീറ്റ് കൊണ്ടുള്ള നിര്‍മിതികളും ശ്രദ്ധേയം. ഓരോ അനുഭവും വിവരിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയാല്‍ തീരില്ല.എല്ലാ ഫോട്ടോകളും കാണിക്കണം എന്നുണ്ട്. അവ നൂറുകവിയും..!മൂന്നു മണിക്കൂര്‍ പോയത് അറിഞ്ഞില്ല.
 സൂര്യന്‍ ചാഞ്ഞു തുടങ്ങി






ഒരു ചായ കുടിച്ചാലോ .ഒരു മരത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ ചായ തിളയ്ക്കുന്നു. അങ്ങോട്ട്‌ ചെന്നപ്പോള്‍ ആ മരം എന്നെ വശീകരിച്ചു.
 'വേണേല്‍ രണ്ടു ഫോട്ടോ എടുത്തോ എന്ന്'. ഞാന്‍ മടിച്ചില്ല. 
ഹൃദയബന്ധം എന്ന് വിളിക്കാവുന്ന ഒരു ദൃശ്യം.


ശിലോദ്യാനത്തിന്റെ    സാമീപ്യം കൊണ്ട് ശില്പസൌന്ദര്യം സ്വയം അണിഞ്ഞ വൃക്ഷ സൌന്ദര്യം . ഇനി അടുത്ത ഉദ്യാനത്തിലേക്ക്‌ 



കുസുമോദ്യാനം.  825   തരം റോസാപ്പൂക്കള്‍  32500 ചെടികള്‍ .നാല്‍പതു ഏക്കറില്‍ വിശാലമായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു. 
ഞാന്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ പൂക്കുലകളില്‍ നിന്നും വിരിഞ്ഞിറങ്ങി ഒരു സുന്ദരി നടന്നു പോകുന്നു. ഏതു ചെടിയില്‍ നിന്നും ആണ് ഇവള്‍ അടര്‍ന്നു മാറിയത് ..
'ഈ വല്ലിയില്‍ നിന്ന് ചെമ്മേ ഒരാള്‍ പോകുന്നിതാ നടന്നമ്മേ '..എന്നാരോ ! അടുത്തവരി കേള്‍ക്കാന്‍ എനിക്ക് ഇഷ്ടമില്ലായിരുന്നു. 
ഞാന്‍ ഉദ്യാനസുഗന്ധത്തിനെ കാറ്റിനു കൊടുക്കാതെ നോക്കാന്‍ പാട് പെട്ട് പരാജയപ്പെട്ടു .
റോസ് എന്നാല്‍ സപ്ത വര്‍ണങ്ങളും ആണെന്ന് ഈ ഉദ്യാനം പറയും.പച്ചപ്പൂക്കള്‍ വരെ. മനസാനല്ലോ വര്‍ണത്തിനു നിറം നിശ്ചയിക്കുക. പേരിനു പൊരുള്‍ കൊടുക്കുക.




ജീവിതത്തിന്റെ വസന്തസായാഹ്നം ഒരു ചാരു ബഞ്ചില്‍ . കൊഴിഞ്ഞു വീണ പൂക്കളുടെ ഓര്‍മ്മകള്‍ . വര്ണ വൈവിധ്യത്തിന്റെ ഒരു സുഗന്ധോദ്യാനത്തില്‍ ഇങ്ങനെ സൌഗന്ധിക കണങ്ങളായി ഇരിക്കുക വലിയ കാര്യം തന്നെ. പുണ്യം ചെയ്ത ഈ സായാഹ്നംജിവിതം അവരിലും എന്നിലും നിറച്ചത് സംതൃപ്തി.
ഉദ്യാനത്തില്‍ സംഗീതം. ഞാന്‍ അവിടേക്ക് ചെന്നു. 
ധാരാളം മൈനകള്‍ . അവ പൈപ്പ് പൊട്ടി ഒഴുകുന്ന ജലത്തില്‍ കുളിക്കുകയാണ്. കുളി കഴിഞ്ഞവര്‍ കണ്ണെഴുതുന്നു .  പൂക്കളെ പാട്ട് കേള്‍പ്പിക്കുന്നു.
ദൂരെ ഒരു വെള്ള മരം .അത് വേറിട്ട്‌ നിന്നു. ഞാന്‍ അടുത്തേക്ക് നീങ്ങി. അടുക്കും തോറും അതി മധുരമായ സംഗീതം. ഒരായിരം കിളികള്‍ ഒന്നിച്ചു നടത്തുന്ന സംഗീതകച്ചേരി പോലെ. അവാച്യമായ അനുഭൂതി. ചാരത്തു എത്തിയപ്പോള്‍ അതൊരു ഗന്ധര്‍വ സംഗീത വൃക്ഷമാണെന്നു മനസ്സിലായി.



കാറ്റിന്റെ ഇളം വിരലുകള്‍  തൊടുമ്പോഴേക്കും കര്‍ണാമൃതം . അപ്പോള്‍ കാറ്റ് സ്വയം മറക്കും .സ്ഥായി  മാറ്റും . ഈ സംഗീതമരം  ഇവിടെ  തീര്‍ത്ത  ഭാവന  ഉചിതം.  ഗംഭീരം . 
ഇരുള്  വരുന്നെന്നു  വിളക്കുകള്‍  പറയാന്‍  തുടങ്ങി .
ഒരു ദിവസം  അവസാനിക്കുന്നു . 
ഇവിടെ തങ്ങണോ  അതോ ?
പോകുന്ന  വഴിക്കാകാം . രാവിലെ  അത്രയും  സമയം  കൂടി  കിട്ടുമല്ലോ . 
അമൃതസരസ്സിന്റെ ദിശയില്‍ വണ്ടി നീങ്ങി. 
ലുധിയാനയിലോ ജലന്ധരിലോ തങ്ങാം  ..
(തുടരും)